Oltalama (phishing), güvenilir bir kuruma benzeyen e-posta, SMS ya da mesajlarla kullanıcıyı sahte bir sayfaya yönlendirip şifre ve kişisel bilgi toplamayı amaçlar. Başvuru dönemlerinde “başvuru sonucunuz”, “mülakat davetiniz” ya da “belgelerinizi güncelleyin” gibi başlıklar sık kullanılır.
Mesajı tanımanın işaretleri
- Gönderici adresi: Kurum adı görünse de e-posta adresi resmî alan adından farklı olabilir. Adresi dikkatle oku.
- Genel hitap: “Sayın kullanıcı” gibi genel hitap ya da ad-soyad yazılmaması.
- Acele ettirme: “24 saat içinde onaylamazsan başvurun iptal olur” gibi cümleler.
- Bağlantı ve ek dosya: Beklemediğin bir bağlantıya tıklatma ya da şüpheli bir ek açtırma.
- Yazım ve biçim: Dil hataları, kalitesiz logo ve düzensiz biçim.
Bağlantıya tıklamadan önce
- Bağlantının üzerine gelince (tıklamadan) görünen gerçek adresi kontrol et.
- Adresin kurumun resmî alan adıyla başlayıp başlamadığına bak; kurum adı alt alan adı olarak taklit edilmiş olabilir.
- Şüpheliysen bağlantıya tıklamak yerine kurumun resmî sitesini elle adres çubuğuna yazarak aç.
Hesap bilgisi isteniyorsa
e-Devlet, Kariyer Kapısı ya da kurum başvuru sistemleri mesajla şifre ya da SMS kodu istemez. Bir mesajda giriş ekranına yönlendiren ve bilgi isteyen bir sayfa varsa, doğrudan resmî siteyi kendin açarak oturum aç; mesajdaki bağlantıyı kullanma.
Mesajı aldıysan ve tıkladıysan
- Sayfada bilgi girdiysen ilgili hesabın şifresini hemen değiştir.
- Aynı şifreyi başka hesaplarda kullanıyorsan onları da değiştir ve mümkünse iki aşamalı doğrulama aç.
- Banka bilgisi paylaştıysan bankanı derhâl ara.
- Mesajın ekran görüntüsünü al ve yetkili makamlara bildir.
Önleyici alışkanlıklar
- Başvuru sonuçlarını mesaj yerine resmî sistemden ya da kurum duyurusundan kontrol et.
- İki aşamalı doğrulamayı tüm önemli hesaplarda etkinleştir.
- Başvuru için ayrı bir e-posta adresi kullan; böylece spam ve sahte mesajları ayırt etmek kolaylaşır.
Daha geniş bir doğrulama yöntemi için ilan gerçek mi yazımıza bakabilirsin.
Sık sorulan sorular
Resmî kurumlar SMS ile mülakat daveti gönderir mi?
Bazı kurumlar bilgilendirme amaçlı SMS gönderebilir; ancak SMS’teki bağlantıya tıklamadan önce resmî duyuru ile doğrulamak güvenlidir.
Başvuru e-postamdaki ek dosyayı açmak güvenli mi?
Beklemediğin ya da şüpheli bir ek dosyayı açma; gönderenin gerçekliğini teyit et. Gerekli belgeler genellikle resmî sistemden de indirilebilir.
İki aşamalı doğrulama gerçekten işe yarar mı?
Evet; şifren ele geçirilse bile ikinci bir doğrulama olmadan hesabına girilmesini zorlaştırır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla Hadi Sende Editör Ekibi tarafından hazırlanmıştır; hukukî ya da resmî görüş değildir. Mevzuat, sınav kuralları ve kurum uygulamaları değişebilir. Başvuru yapmadan önce ilgili kurumun resmî ilan metnini ve güncel mevzuatı esas al.



