Kamu ilanları ilgi çektiği için sahte ilan hazırlayanların da hedefidir. Gerçek ilanların izini sürmek zor değildir; çünkü kamu kurumları ilanlarını kendi resmî kanallarında yayımlar. Aşağıdaki altı adım, şüpheli bir ilanla karşılaştığında uygulayabileceğin bir kontrol listesidir.
1. Alan adı uzantısına bak
Kamu kurumlarının internet siteleri genellikle .gov.tr uzantısını kullanır; belediyeler çoğunlukla .bel.tr, üniversiteler .edu.tr uzantısıyla çalışır. Bu uzantılar yalnızca ilgili kurumlara tahsis edilir. Adres çubuğunda kurum adına benzeyen ama farklı bir uzantıya sahip (örneğin “.com”, “.net” ya da “.xyz”) bir site görürsen şüpheyle yaklaş. Ayrıca adresi harf harf oku; kurum adının bir harfi değiştirilerek benzer görünen adresler hazırlanabiliyor.
2. İlanı kurumun kendi sitesinde ara
Gördüğün ilanın başlığını ya da kadro adını, kurumun resmî sitesindeki “Duyurular” ve “İnsan Kaynakları” bölümünde ara. Gerçek ilanın bire bir karşılığını orada bulman gerekir. Bulamazsan başvuru yapma ve kuruma telefonla doğrula.
3. İletişim bilgilerini karşılaştır
İlandaki telefon, e-posta ve adres bilgisini kurumun resmî sitesindeki bilgilerle karşılaştır. Kişisel bir cep telefonu numarası, ücretsiz e-posta adresi (gmail, hotmail vb.) ya da yalnızca mesajlaşma uygulaması üzerinden iletişim istenmesi dikkat çekici bir işarettir.
4. Başvuru yolunu doğrula
Kamu kurumları çoğunlukla e-Devlet, Kariyer Kapısı, İŞKUR ya da kurumun kendi başvuru sistemi üzerinden başvuru alır. Başvuru için sana bir bağlantı gönderilmişse adresin yukarıdaki alan adı kurallarına uygun olup olmadığına bak.
Alan adı sağdan sola okunur
Bir adresin kime ait olduğunu anlamak için adresi sağdan sola oku: gerçek sahibi, ilk “/” işaretinden önceki kısımda, sağdan başlayarak okuduğunda karşına çıkan ana alan adıdır. Aşağıdaki adresler kurgusaldır:
| Adres | Kime ait? | Değerlendirme |
|---|---|---|
| ornekkurum.gov.tr | .gov.tr altında ornekkurum | Resmî kurum alan adı biçimi |
| ornekkurum.gov.tr.basvuru-ilan.com | basvuru-ilan.com | Sahte: asıl alan adı .com ile bitiyor, “gov.tr” yalnızca bir alt ad |
| ornekkurum-gov.tr | “ornekkurum-gov” adlı bir .tr alan adı | Şüpheli: “gov.tr” taklit ediliyor |
| ornekkurum.bel.tr | .bel.tr altında ornekkurum | Belediye alan adı biçimi |
Kısaltılmış bağlantılara (bit.ly benzeri), QR kodlara ve “başvuru için tıkla” mesajlarındaki bağlantılara da aynı kuralı uygula: adresin sonunu ve yazımını kontrol etmeden bilgi girme.
Kilit simgesi güvenlik garantisi değildir
Adres çubuğundaki kilit simgesi, bağlantının şifreli olduğunu gösterir; sitenin gerçek bir kamu kurumuna ait olduğunu göstermez. Sahte siteler de şifreli olabilir. Kimlik, şifre ya da belge yüklemeden önce yukarıdaki alan adı kontrolünü yap.
5. İlan metnindeki üslubu oku
- Yazım hataları ve düzensiz biçim
- “Garanti iş”, “kesin kadro”, “hemen başvur, yer kalmadı” gibi baskı yaratan ifadeler
- Açık bir kadro unvanı, sayı, şart ve başvuru tarihi yerine belirsiz vaatler
Gerçek ilanlarda genellikle kadro unvanı, sayısı, şartlar, başvuru yeri ve tarihleri açık yazılır.
6. Para ya da kişisel veri talebi varsa dur
İşe alım karşılığında “evrak ücreti”, “kayıt ücreti” ya da benzeri bir ödeme istenmesi son derece şüphelidir. Kimlik fotokopisi dışında şifre, SMS doğrulama kodu ya da banka bilgisi isteniyorsa başvuruyu durdur. Ayrıntılar için ücret talebi yazımıza bakabilirsin.
Hadi Sende üzerindeki ilanlar için pratik not
Hadi Sende Kariyer üzerindeki ilanların sayfasında başvuru, kurumun resmî başvuru kanalına yönlendiren bağlantıyla yapılır. Başvur düğmesine basmadan önce düğmenin açtığı adresin kurumun kendisine ya da Kariyer Kapısı gibi resmî bir platforma ait olup olmadığına bak. Bir ilanda tutarsızlık görürsen İletişim sayfasından bize bildirebilirsin.
Şüpheli bir ilan gördüysen
Başvuru yapmadan önce kurumun resmî telefon numarasını kendi sitesinden bul ve ara. Şüpheli ilanı bağlantısıyla paylaşmak yerine, bulduğun platforma bildirmek de başkalarını korur. Genel uyarılar için sahte iş ilanı yazımıza da göz atabilirsin.
Bu yazı genel bir güvenlik rehberidir; her sahte ilanı kapsamayabilir. Şüphe duyduğunda başvuru yapma ve kurumdan doğrula.
Sık sorulan sorular
.gov.tr uzantısı görürsem ilan kesin gerçek midir?
Uzantı güçlü bir işarettir ama tek başına yeterli değildir. İlanı kurumun resmî sitesindeki duyurularla ve iletişim bilgileriyle karşılaştırmak yine gerekir.
İlan sosyal medyada paylaşılmışsa güvenilir sayılır mı?
Hayır. Sosyal medya paylaşımları kolayca kopyalanabilir; kaynağı kurumun kendi sitesinden doğrula.
Başvuruyu yaptım ama sonradan şüphelendim, ne yapmalıyım?
Paylaştığın bilgileri not al, ilgili kurumla ve gerekirse yetkili makamlarla iletişime geç. Şifre ya da kod paylaştıysan hesabının şifresini hemen değiştir.
Kilit simgesi gören bir siteye bilgi girebilir miyim?
Kilit yalnızca bağlantının şifreli olduğunu gösterir. Sitenin kime ait olduğu alan adından anlaşılır; bu yüzden önce alan adını kontrol et.
Bağlantı kısaltılmışsa ne yapmalıyım?
Kısaltılmış bağlantının nereye gittiği görünmez. Mümkünse ilanı kurumun kendi sitesinde ara ve oradaki bağlantıyı kullan.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla Hadi Sende Editör Ekibi tarafından hazırlanmıştır; hukukî ya da resmî görüş değildir. Mevzuat, sınav kuralları ve kurum uygulamaları değişebilir. Başvuru yapmadan önce ilgili kurumun resmî ilan metnini ve güncel mevzuatı esas al.


