Kamu ilanlarının çoğunda maaş belirtilmez; ancak bazı sözleşmeli kadro ya da özel sektör ilanlarında ücret yazabilir. Bu durumda ilk soru “brüt mü net mi?” olmalıdır. İki tutar arasındaki fark, kesintilerden gelir.
Brüt ve net nedir?
- Brüt ücret: Kesintiler yapılmadan önceki toplam tutar.
- Net ücret: Kesintiler sonrasında hesabına yatan tutar.
Hangi kesintiler yapılır?
Çalışanın maaşından genel olarak şu kalemler düşülür:
- SGK primi (işçi payı): Sosyal güvenlik için kesilen pay.
- İşsizlik sigortası primi: İşsizlik ödeneği hakkı için kesilen pay.
- Gelir vergisi: Kümülatif matrah ve dilimlere göre hesaplanır; yıl içinde artabilir.
- Damga vergisi: Küçük bir oranda kesilen vergi.
Oranlar ve istisnalar zamanla değişir. Güncel oranlar için resmî duyurulara ve hesaplama araçlarına bakmak gerekir.
Gelir vergisi neden yıl içinde değişir?
Gelir vergisi, yıl boyunca biriken kümülatif matraha göre hesaplandığı için yıl ilerledikçe daha yüksek vergi dilimine girebilirsin. Bu yüzden aynı brüt maaşla farklı aylarda farklı net tutarlar görmek normaldir.
Hesaplama araçları
Brütten nete geçiş için brüt-net maaş hesaplama aracını, netten brüte geçiş için net-brüt maaş hesaplama aracını kullanabilirsin. Gelir vergisi dilimlerini ayrıca incelemek istersen gelir vergisi hesaplama aracına bakabilirsin.
İlan ve teklif karşılaştırırken
- İlanda “brüt” ya da “net” yazmıyorsa mutlaka sor.
- Yemek, yol, prim, ikramiye gibi ek ödemeler toplam teklifin parçasıdır; ayrı ayrı yazılıp yazılmadığına bak.
- Farklı iş tekliflerini karşılaştırırken aynı baz üzerinden (hepsini net ya da hepsini brüt) kıyasla.
Kamu kadrolarında maaş mevzuatla belirlendiği için ilanlarda genellikle yer almaz; ayrıntı için memur maaşı yazımıza bakabilirsin.
Sık sorulan sorular
İlanda “maaş” yazıyorsa brüt mü anlaşılır?
Bu, ilana ve kuruma göre değişir. Açıkça yazmıyorsa teklifi veren tarafa “brüt mü net mi?” diye sorman gerekir.
Net maaşım neden her ay aynı değil?
Gelir vergisi kümülatif hesaplandığı için yıl içinde artabilir. Ayrıca ek ödemeler ve vergi istisnaları da etkili olabilir.
Hesaplama araçları kesin sonucu verir mi?
Araçlar genel kurallara göre tahmin verir. Gerçek tutar bordroya, sigorta statüsüne ve vergi durumuna göre değişir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla Hadi Sende Editör Ekibi tarafından hazırlanmıştır; hukukî ya da resmî görüş değildir. Mevzuat, sınav kuralları ve kurum uygulamaları değişebilir. Başvuru yapmadan önce ilgili kurumun resmî ilan metnini ve güncel mevzuatı esas al.



